گیاه کت نیپ چیست؟ و چه تاثیری بر روی گربه دارد؟ بسیاری از ما با گیاه کت نیپ آشنا هستیم، اما همه نمی‌دانیم که این گیاه چه نوع گیاهی است یا دلیل علمی تأثیر آن بر روحیه و رفتار گربه چیست؟ گربه‌ها، همگی از گربه‌های خانگی ما گرفته تا شیرها و ببرها، ذاتاً به عصاره روغنی که در ساقه‌ها و برگ‌های گیاه کت نیپ وجود دارد واکنش نشان می‌دهند.
کت نیپ یک گیاه رایج از اعضای خانواده نعناع است و با سنبل الطیب یا همان Valerian تفاوت دارد.
گیاه کت نیپ چیست؟ و چه تاثیری بر روی گربه دارد؟
گیاه کت نیپ (Catnip) یا نعنای گربه، گیاهی معطر از خانواده نعنا است که با نام علمی Nepeta cataria شناخته می‌شود. این گیاه بومی اروپا و آسیاست و به‌خاطر تأثیرات شگفت‌انگیز خود بر روی گربه‌ها شهرت جهانی دارد. کت نیپ دارای ماده‌ای شیمیایی به نام نپتالاکتون (Nepetalactone) است که در برگ‌ها و ساقه‌های آن وجود دارد. زمانی‌که گربه بوی این ماده را استنشاق می‌کند، گیرنده‌های عصبی در مغزش فعال شده و باعث ایجاد نوعی احساس سرخوشی، شادی یا هیجان می‌شود.
تأثیر گیاه کت نیپ بر گربه‌ها بسیار متنوع است و بسته به شخصیت و ژنتیک گربه، ممکن است با غلت زدن، لیس زدن، دویدن، پریدن، چنگ زدن به اسباب‌بازی یا حتی آرام شدن همراه باشد. این تأثیرات معمولاً بین ۵ تا ۱۵ دقیقه دوام دارند و پس از آن، گربه به مدت چند ساعت به کت نیپ واکنش خاصی نشان نمی‌دهد. نکته مهم این است که کت نیپ کاملاً بی‌ضرر است و می‌تواند به عنوان یک ابزار مفید برای کاهش استرس، تشویق به بازی و آموزش رفتار مثبت در گربه‌ها استفاده شود. همچنین بسیاری از صاحبان گربه برای جذب گربه به اسکرچر، باکس حمل یا تخت خواب جدید از کت نیپ کمک می‌گیرند.
دلیل واکنش گربه به کت نیپ چیست؟
نپتالاکتون، یکی از روغن‌های فرار گیاه کت نیپ، به بافت بینی گربه وارد می‌شود و اعتقاد بر این است که در آن جا به گیرنده‌های پروتئینی متصل می‌شود که نورون‌های حسی را تحریک می‌کنند.
این سلول‌ها، به نوبه خود، در نورون‌های پیاز بویایی واکنش ایجاد می‌کنند که به مناطق مختلف مغز از جمله خوشه عصبی در مغز میانی که واکنش‌های احساسی را کنترل می‌کند و هیپوتالاموس، "غده اصلی" مغز، منتقل می‌گردد که در تنظیم همه چیز از گرسنگی گرفته تا احساسات نقش دارد.
بو کردن این گیاه موجب شادی و سرمست شدن گربه می‌گردد.
گربه‌ها زمانی که این گیاه را بو می‌کنند، رفتارهای متفاوتی را مانند رفتارهای زمان فحل گربه‌های ماده از خود نشان می‌دهند.
آنها ممکن است سر و بدن خود را روی گیاه بمالند یا بپرند، دور خود بچرخند، صدا بدهند و یا بزاق دهانش ترشح شود.
این رفتار گربه ها حدود 10 دقیقه طول می‌کشد و پس از آن گربه تقریباً به مدت 30 دقیقه و گاهی بیشتر به طور موقت از اثرات کت نیپ مصون می‌گردد.
پس جای نگرانی نیست چرا که گربه شما بعد از گذشت زمان دوباره از بوی کت نیپ سرمست می‌شود.
از کت نیپ می‌توانید برای آرام کردن گربه‌ها و از بین بردن استرس آنها نیز استفاده کنید.
به طور مثال برای بردن گربه خود به دامپزشک، آرایشگاه و سفر، کت نیپ می‌تواند به آرام کردن گربه کمک کند.
چرا برخی از گربه ها به کت نیپ واکنش نشان نمی‌دهند؟
جالب است بدانید که این واکنش گربه‌ها به گیاه کت نیپ ارثی است. حدود 70 تا 80 درصد گربه‌ها این رفتار را در مواجه با کت نیپ از خود نشان می‌دهند. همچنین شواهد مبنی بر این است که کت نیپ بر روی بچه گربه‌ها تا قبل از رسیدن به بلوغ، تاثیری ندارد.
معمولا ژن واکنش به کت نیپ در بچه گربه‌ها بین سه تا شش ماهگی ظاهر می‌شود. برخی از گربه‌های بالغ نیز واکنشی نسبت به کت نیپ از خود نشان نمی‌دهند چرا که فاقد ژن آن هستند.
اگر گربه با ژن‌هایی که باعث پاسخ به کت نیپ می‌گردند متولد نشده است، واکنش فوری به آن نشان نمی‌دهد. این گربه‌ها ممکن است هرگز این تجربه را به دست نیاورند، اما این بدان معنی نیست که کیفیت زندگی آنها پایین است چرا که آن ها نمی‌دانند که چیزی را از دست داده‌اند.
خرید کت نیپ برای گربه
از آنجا که گربه‌ها بارها و بارها به کت نیپ واکنش نشان می‌دهند، این گیاه می‌تواند یک کمک آموزشی قدرتمند برای شما باشد.
آیا می خواهید مانع پنجه کشیدن بچه گربه به مبلمان شود؟
یک درخت گربه یا اسکرچر را آغشته به کت نیپ کنید تا برای گربه جذاب‌تر شود و از مبل و لوازم خانه دور بماند.
جای خواب جدید برای گربه خود خردید؟ کمی از گیاه را روی تشک گربه بپاشید تا برای گربه شما جذابیت بیشتری داشته باشد.
شما می توانید با خرید اسباب بازی های حاوی کت نیپ گربه یک سرگرمی برای گربه خود فراهم کنید.
خرید عروسک های حاوی کت نیپ یک گزینه مناسب برای خوشحال کردن دوست کوچولوی شماست.
همچنین می توانید از اسپری‌ها کت نیپ، خود گیاه و یا تشویقی‌های حاوی کت نیپ استفاده نمایید.
در فروشگاه اینترنتی شهرپت انواع اسباب بازی‌های حاوی کت نیپ، اسپری کت و گیاه خشک شده کت نیپ با بهترین کیفیت و بالاترین اثر موجود می‌باشد.
سوالات متداول درباره گیاه کت نیپ
1. گیاه کت نیپ چیست؟
کت نیپ (Catnip) گیاهی از خانواده نعنا است که با نام علمی Nepeta cataria شناخته می‌شود. این گیاه تأثیر تحریک‌کننده‌ای روی بیشتر گربه‌ها دارد و معمولاً برای سرگرمی یا تشویق آنها استفاده می‌شود.
2. چرا گربه‌ها به کت نیپ علاقه دارند؟
کت نیپ حاوی ماده‌ای به نام «نپتالاکتون» است که گیرنده‌های بویایی گربه را تحریک کرده و باعث بروز رفتارهایی مانند غلت زدن، لیس زدن، بالا رفتن از وسایل و حالت شادی یا سرخوشی می‌شود.
3. آیا کت نیپ برای گربه ضرر دارد؟
خیر، مصرف کت نیپ در حد اعتدال بی‌خطر است. اما مصرف بیش‌از‌حد ممکن است باعث تهوع یا بی‌حالی شود، بنابراین بهتر است در مقدار محدود استفاده شود.
4. از چه سنی می‌توان به گربه کت نیپ داد؟
بیشتر گربه‌ها از حدود ۶ ماهگی به کت نیپ واکنش نشان می‌دهند. بچه‌گربه‌های کوچک‌تر معمولاً واکنشی به این گیاه ندارند.
5. چند وقت یک‌بار می‌توان از کت نیپ استفاده کرد؟
استفاده از کت نیپ یک یا دو بار در هفته مناسب است. استفاده روزانه ممکن است باعث کاهش اثرگذاری آن شود.
6. کت نیپ به چه شکل‌هایی در بازار موجود است؟
کت نیپ به صورت خشک‌شده، اسپری، اسباب‌بازی‌های حاوی کت نیپ، تشویقی‌های گربه و حتی گلدانی زنده عرضه می‌شود.
7. آیا همه گربه‌ها به کت نیپ واکنش نشان می‌دهند؟
خیر، حدود ۳۰ تا ۴۰ درصد گربه‌ها ژنتیکی به کت نیپ واکنشی نشان نمی‌دهند. واکنش به کت نیپ ارثی است.
8. آیا می‌توان کت نیپ را در خانه پرورش داد؟
بله، کت نیپ گیاهی مقاوم و کم‌نیاز است که به‌راحتی می‌توان آن را در گلدان یا باغچه خانه پرورش داد.
9. کت نیپ چه تأثیری روی رفتار گربه دارد؟
کت نیپ معمولاً باعث افزایش تحرک، بازیگوشی، غلت زدن و لیس زدن در گربه‌ها می‌شود و گاهی باعث آرامش و کاهش استرس نیز خواهد شد.
10. آیا می‌توان از کت نیپ برای آموزش گربه استفاده کرد؟
بله، از کت نیپ می‌توان برای تشویق گربه به استفاده از اسکرچر، تخت خواب جدید یا ورود به باکس حمل استفاده کرد.